Subhak Mahato
December 13, 2025
पोखराको ‘मणिपाल मेडिकल कलेज’ बिक्रीमा करिब १ अर्ब रुपैयाँको घुस–डिल भएको उजुरी मंगलबार अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगमा दर्ता भएको छ । उजुरीले पोखराको सबैभन्दा शक्तिशाली निजी साम्राज्यमध्ये एक बतास र पौडेल समूहभित्र तहल्का मच्चाएको छ । सरकारी स्वामित्वमा आउनु पर्ने १० अर्ब बराबरको सरकारी र सैनिक जग्गाको अवैध कब्जा, कलेजको अनियमित बिक्री, मन्त्रीस्तरीय निर्णयमार्फत गोप्य पास जारी गर्नु, अनि घुस–डिल गर्ने प्रक्रियामा नाम संलग्न रहेको खुलाइएको छ । यो प्रकरण चिकित्सा शिक्षा इतिहासमै सबैभन्दा ठूलो घोटालाको रुपमा लिइएको छ । ग्राउण्ड जिरोको खुलासा पछि बतास समूह विरुद्ध अख्यिारमा उजुरी दर्ता भएको हो ।
अख्तियारम उजुरी दर्ता
मिति : २०८२ मंसिर २३ मंगलबार
समय : बिहान १०:१० मिनेट
अख्तियारमा दर्ता भयो एक यस्ता उजुरी । जसले पोखरा, काठमाडौं र भारतसम्म राजनीति–व्यापार–सिन्डिकेटका नसाहरू चर्किने बनायो ।
उजुरीकर्ता : अभिषेक पौडेल, पोखरा ।
र, उजुरीको मुख्य मुद्दा — मणिपाल मेडिकल कलेज, पोखरा
अवैध रूपमा बतास समूहलाई बिक्री ।
मूल्य — १० अर्ब
घुस–डिल — १ अर्ब



मणिपाल कलेजको जन्म (1992)
“सन् १९९२ । नेपाल सरकारले ४४६ रोपनी सरकारी जग्गा मणिपाल एजुकेसन ग्रुप—भारतलाई ४९ वर्षे भाडामा दियो । शर्त थियो– ४९ वर्षपछि सम्पूर्ण संरचना सरकारलाई फिर्ता ।
कुनै हालतमा बेच्न पाइँदैन । कुनै तेस्रो पक्षलाई हस्तान्तरण गर्न पाइँदैन ।” कलेज बिचमै बन्द भएपनि सरकारकै ।
अवैध बिक्रीको ‘ब्ल्याक डिल’
तर, पछिल्ला वर्षमा मणिपाल समूहले कलेजको सम्पूर्ण संरचना निजी कम्पनी बापो होल्डिङ्सलाई गोप्य रुपमा बेचीदिएको उजुरीमा उल्लेख छ।
बापो होल्डिङ्स :
• आनन्दराज बतास
• शान्तराज बतास “आनन्दराज बतासका भाई”
• विपेन्द्रराज बतास “आनन्दराज बतासका भाई”
• सुलव बतास “शान्तराज बतासका छोरा”
• सुमी बतास “शान्तराज बतासकी छोरी”
• नारायणप्रसाद पौडेल
• सन्देश पौडेल “नारायणप्रसाद पौडेलका छोरा”
• सन्ध्या पौडेल “नारायणप्रसाद पौडेलकी छोरी”
“यी सबै बतास–पौडेल गठबन्धनका हिस्सा र, सबैभन्दा डरलाग्दो कुरा —नेपाल सरकारलाई थाहा नै नदिई ४ सय ४६ रोपनी सरकारी जग्गामा बनेका सबै संरचना ‘बेचियो’ ।”
२०७८ को ‘कुख्यात’ मन्त्रीस्तरीय निर्णय
“२०७८ साल । तत्कालीन शिक्षा मन्त्री देवेन्द्र पौडेलले कलेज बिक्रीको ‘हरियो झन्डा’ दिए ।”
यो निर्णय —
👉 संसदीय प्रतिवेदनको उलंघन
👉 ४९ वर्षे सम्झौताका सबै प्रावधानको उलंघन
👉 राष्ट्रिय सम्पत्ति ऐनको उलंघन
र, उजुरीमा उल्लेख छ —“यो निर्णयको बापत—बतास–पौडेल समूहबाट करिब १ अर्ब रुपैयाँ घुस लिइयो ।” मन्त्रीस्तरीय निर्णय गरेर बापोलाई बिक्री गर्नु नै घुस डिलको प्रमुख प्रमाणको रुपमा लिन सकिन्छ ।
उजुरीले बतास समूह किन हल्लियो ?
“यस उजुरीले बतास समूहलाई किन हल्लायो ? कारण–पहिलोपटक अख्तियारमा पूरा संरचना–जग्गा–डिल–नयाँ र पुराना कागज एकै फाइलमा पुगेको छ ।”
👉 अख्तियारले चाहेमा यो १० अर्बको सम्पत्ति
सीधै सरकार फिर्ता ल्याउन सक्छ ।
👉 कलेजको बिक्री अवैध प्रमाणित भएमा
बापो होल्डिङ्सको सम्पत्ति जफत हुन सक्छ ।
👉 मन्त्रीस्तरीय निर्णय गैरकानुनी
तत्कालिन शिक्षामन्त्री देवेन्द्र पौडेलविरुद्ध
घुस अनि अधिकार दुरुपयोगको मुद्दा
सिधै दर्ता हुन्छ ।
उजुरीको ‘१० ठोस बिन्दु’
“अभिषेक पौडेलद्वारा दर्ता उजुरीमा १० वटा गम्भीर आरोप छन् :”
अब अख्तियार के गर्छ ?
“अख्तियारका प्रमुख आयुक्त प्रेम राई । उनैले अब यो १० अर्बको केस तराजुमा राखेर हेर्नुपर्नेछ ।”
उजुरीमा माग गरिएको छ—
थप स्टोरी :-
मणिपाल मेडिकल कलेज पोखरा बिक्री हुँदा किन चुप लाग्यो सरकार ?
मणिपाल मेडिकल कलेज बतास समूहले किनेपछि…
सरकारी स्वामित्वको मणिपालको सेयर पौडेल र बतासको दाजुभाई र छोराछोरीको नाममा
आर्यघाटमा पैसाको चिता बनाउने अफर गरेको थियो मणिपाल मेडिकल कलेजबाट : संयोजक ओझा
सरकारी स्वामित्वको मणिपाल बिक्रीमा महानगरपालिका, शिक्षा मन्त्रालयको मिलेमतो
सरकारी जग्गा र १० अर्बको मणिपाल: बतासविरुद्ध उजुरी दर्ता, के महाविर पुनले फिर्ता गराउन सक्लान् ?
ग्राउन्ड जीरो यूट्यूबमा पनि छ। हाम्रो च्यानल सब्स्क्राइब गर्न तथा प्रकाशित भिडिओहरू हेर्न यहाँ क्लिक गर्नुहोस्। तपाईँ फेसबुक, इन्स्टाग्राम र ट्विटरमा पनि हाम्रा सामग्री हेर्न सक्नुहुन्छ।